aynalar.org

İçinden hep beraber bazen güle-oynaya bazen ağlaya-sızlaya geçtiğimiz finansal kriz hakkında söylenilebilecek hemen hemen herşey söylendi sanırım. Krizin ekonomik tahlillerinin yanında konjenktürel, siyasi, stratejik, coğrafi, psikolojik ve sosyolojik tahlillerini de yaptı uzmanlar. Bizde bu tartışılanlara maydanoz olması babından birkaç tesbit yapıp bu finansal krizin nasıl ve ne zaman biteceği hakkında iki kelam edelim değil mi? Tabi bizim kıt kanaat bilgimiz ne işe yarar canım diye düşündük ve size hem son 50 yılın efsane ismini tanıtalım hem de meselelere onun bakış açısından azıcık değinelim dedik…

Bu hafta tonton ve mütevazi bir amcadan bahsedip elimizden geldiğince. Sonra da bu amcanın ekonomik birkaç tesbitini sıralacağız. Amcamızın adı Warren Buffett. Nebraska/Omaha’da yaşar bazılarının da bilebileceği gibi. Şu anda dünyanın 2. Zengini olarak görünüyor yaklaşık 50 milyar dolarlık servetiyle. Zenginin malı züğürdün çenesi ama biz yine de devam edelim… İnsanın kendi emeğinden gayrısının “boş” olduğu felsefesine inanan ve evli kızına bile ihtiyacı olan parayı borç veren bir şahsı muhterem yani. Tabi çocuklarına her türlü eğitimi aldırdığını söylemeye gerek bile yok.

13 yaşında kazandığı paraların vergisini vermekle başlayan bir hayat dünyanın en iyi üniversitelerinde biri olan Columbia’da İşletme Master’ıyla devam eder. Bir finans hocası olan ve daha 1950′lerde borsada nasıl başarılı olunacağına dair “Akıllı Yatırımcı” kitabını yazan hocası Benjamin Graham’dan öğrendiklerini geliştirerek kendi yatırım felsefesini ete kemiğe büründürdü. “Anlamadığım konuda yatırım yapmam” kuramını kuran ve geliştiren Buffett, hali hazırda günlük hayatın en vazgeçilmez şirketlerinden olan Coca Cola, Mc Donalds, Gillette, sigorta şirketleri, bankalar vb. firmaların en büyük ortaklarından. Buffett, borsayı bir spekülasyon aracı olmaktan çıkararak bir yatırım alanına dönüştürdü ve daha hayatının baharında, 1960′larda milyoner olmayı başarmıştır.

Felsefesi 2 fıkradır : 1-Sakın para kaybetme. 2- Para kaybedecek gibi olursan birinci şıkkı uygula.

1957′de aldığı evi ve eski arabasını kullanmaya devam eden bu tonton amcamız sırf ihtiyaçtan dolayı aldığı uçağının adını yaşadığı hayat tarzına da zıt bir hareket olması sebebiyle Indefensible:Mazur görülemez/Açıklanamaz koyarak ne kara şakacı olduğunu ortaya çıkarmıştır.

Her yılsonu şirket hissedarlarına gönderdiği mektupları da tadından yenmez bir ekonomist için. Mektup, şirketin yıl içinde nasıl hareket ettiğinden nerelerde kar yada zarar sağladığına kadar hissedarlara birnevi hesap verme içerikli görünsede O’ndan daha iyi yatırımı yapamayacağını bilen hissedarlara bu mektuplar güzel bir hatıra mahiyetindedir.

Gerçi bazı abiler bu amcadan pek hazlanmaz ve bu tonton amcaya Türkçesi “Akbaba Yatırımcı” manasına gelen türde şeyler söylerler ama heralde onlara yani krizde paldır küldür aşağılara doğru yuvarlananlara 2009 yılında vereceği en güzel cevap uçağının kuyruğuna yapıştıracağı bir “Nazar etme ne olur. Çalış sesin de olur” çıkartmasıdır.

Bu amcamız aynı zamanda çok da hayırsever bir insan kendisi. Servetinin 40 milyar dolarlık kısmını yakın arkadaşı Bill Gates’in vakfına bağışlayarak dünyanın en büyük bağışını yapan kişidir. Vakfın faaliyet alanı genelde Afrika. Çocuklara yardım, hastalıklarla mücadele nevinden yani…

Gelelim amcamızın tahminlerine. Genelde mahalledeki Mc Donald’da yemek yiyen ve şirket kendinin olmasından mıdır nedir bilinmez bol bol Coca Cola içen bu amcanın ekonomik öngörüleri arasında kısa vadede birşey beklemeyin cümlesi çok göze çarpıyor… 5 ve daha uzun yıllık ölçekte dünya ekonomisinin kaçınılmaz bir şekilde iyiye doğru gideceğini ve büyüyeceğini söylemeyi de ihmal etmiyor amcamız. Gerçi kurt puslu havayı sever atasözünün bize hatırlattıkları ve bu amcanın da müstehar adının yaşlı kurt olması bize şu anda harıl harıl yatırım yapıyordur gerçeğini hatırlatıyor ama biz kulak asmıyoruz böyle hüsnü kuruntulara.Değil mi Buffett amca…